powrót do strony głównej
zobacz nowe logo
Program profilaktyczny

PROGRAM PROFILAKTYCZNY
Gimnazjum w Środzie Śląskiej

Podstawy prawne Założenia Zadania Spodziewane efekty Procedury osiągania celów Metody i formy działań
O środkach psychoaktywnych

Program wychowawczy
WSO
Uczniowie Gimnazjum
Inne procedury szkolne

Rozdział I
PODSTAWY PRAWNE
  1. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 roku:
    • każdy ma prawo żądać ochrony dziecka przed przemocą, okrucieństwem, wyzyskiem, demoralizacją (art. 72),
    • dziecko pozbawione opieki rodzicielskiej ma prawo do opieki i pomocy władz publicznych (art. 72);
  2. Konwencja o Prawach Dziecka z 20 listopada 1989 roku, ratyfikowana przez Polskę 30 kwietnia 1991 roku:
    • obowiązkiem instytucji jest ochrona dziecka przed wszelkimi formami przemocy fizycznej, psychicznej, krzywdy, zaniedbania, wyzysku (art. 19),
    • każde dziecko ma prawo do najwyższego poziomu zdrowia oraz posiadać dostęp do oświaty w zakresie promocji zdrowia (art. 24),
    • instytucje są zobowiązane podejmować kroki w celu zapewnienia ochrony dzieci przed używaniem środków narkotycznych i substancji psychotropowych (art. 33);
  3. Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi z 26 października 1982 roku:
    • instytucje są zobowiązane do podejmowania działań na rzecz propagowania trzeźwości i abstynencji oraz przeciwdziałania nadużywaniu alkoholu poprzez działalność wychowawczą i informacyjną, w szczególności dla dzieci i młodzieży (art. 1, 2, 4);
  4. Polska Deklaracja w Sprawie Młodzieży i Alkoholu z 18 lutego 2000 roku:
    • trzeba przeciwstawiać się z zjawisku picia i upijania się przez dzieci i młodzież,
    • dzieci i młodzież mają prawo do życia w środowisku rodzinnym, szkolnym i lokalnym
      wolnym od zagrożeń związanych z piciem alkoholu, a obowiązkiem dorosłych jest im to zapewnić,
    • rodzice, opiekunowie i wychowawcy mają obowiązek wychowywania dzieci w postawach abstynencji,
    • dzieci i młodzież mają prawo do informacji o skutkach picia alkoholu oraz edukacji promującej styl życia bez alkoholu;
  5. Polska Deklaracja w Sprawie Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie z grudnia 1995 roku:
    • dzieci i młodzież mają prawo do wzrastania w bezpiecznym środowisku wolnym od przemocy, a obowiązkiem dorosłych jest im to zapewnić,
    • każdy człowiek ma prawo do wiedzy potrzebnej do radzenia sobie z przemocą;
  6. Europejska Deklaracja w Sprawie Alkoholu:
    • ludzie mają prawo do informacji na temat konsekwencji picia alkoholu rozpoczynającej się we wczesnym okresie życia,
    • dzieci i młodzież mają prawo do wzrastania w środowisku zabezpieczonym przed negatywnymi konsekwencjami picia alkoholu;
  7. Europejska Deklaracja w Sprawie Młodzieży i Alkoholu z 21 lutego 2001 roku:
    • celem instytucji powinno być nasilenie działań edukacyjnych przeznaczonych dla dzieci i młodzieży dotyczących problemów alkoholowych;
  8. Ustawa o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych z 9 listopada 1995 roku:
    • instytucje są zobowiązane podejmować działania mające na celu ochronę zdrowia przed następstwami używania tytoniu, prowadzić działalność wychowawczą i informacyjną, promocję zdrowia oraz propagowanie stylu życia wolnego od nałogu (art. 1, 3);
  9. Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii z 24 kwietnia 1997 roku (z późniejszymi zmianami):
    • placówki oświatowe są zobowiązane do podejmowania zadań w zakresie przeciwdziałania narkomanii (art. 3),
    • działalność wychowawcza i zapobiegawcza powinna polegać na promocji zdrowia psychicznego i zdrowego stylu życia oraz szerzeniu informacji o szkodliwości środków i substancji, których używanie może prowadzić do narkomanii (art. 7);
  10. Ustawa o systemie oświaty z 7 września 1991 roku (z późniejszymi zmianami):
    • nauczyciel w działaniach wychowawczych ma obowiązek kierowania się troską
      o zdrowie uczniów (art. 4);
  11. Rozporządzenie MENiS w sprawie szczegółowych form działalności wychowawczej i zapobiegawczej wśród dzieci i młodzieży zagrożonych uzależnieniem z 31 stycznia 2003 roku:
    • szkoły rozwijają działania wychowawcze i zapobiegawcze wśród dzieci i młodzieży zagrożonych uzależnieniem,
    • działalność wychowawcza i zapobiegawcza w szkole polega na rozpoznawaniu, diagnozowaniu zagrożeń, informowaniu o narkomanii i jej skutkach,
      współpracy z rodzicami dzieci zagrożonych oraz poradnictwie w zakresie zapobiegania uzależnieniom wśród młodzieży;
  12. Rozporządzenie MENiS w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy psychologiczno– pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach z 7 stycznia 2003 roku:
    • pomoc psychologiczno–pedagogiczna w szkole polega na podejmowaniu działań profilaktyczno–wychowawczych, prowadzeniu edukacji prozdrowotnej i promocji zdrowia (§2, pkt. 6, 7);
  13. Ustawa o postępowaniu w sprawach nieletnich z 26 października 1982 roku (z późniejszymi zmianami):
    • kto stwierdzi istnienie okoliczności świadczących o demoralizacji nieletniego, ma społeczny obowiązek przeciwdziałania temu, zawiadomienia rodziców, Sądu Rodzinnego, Policji lub innego właściwego organu (art. 4);
  14. Rozporządzenie MEN w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół z 23 grudnia 2008 roku, załącznik nr 4:
    • celem pracy wychowawczej gimnazjum jest kształtowanie u uczniów:
    • postaw warunkujących odpowiedzialne funkcjonowanie w społeczeństwie,
    • umiejętności właściwego korzystania z mediów,
    • postaw dbałości o zdrowie własne i innych ludzi,
    • umiejętności tworzenia środowiska sprzyjającego zdrowiu;

Rozdział II

ZAŁOŻENIA PODSTAWOWE

W pracy profilaktycznej będziemy się kierować następującymi założeniami:
  • realizacja tych zadań możliwa jest tylko po uprzednim stworzeniu w szkole właściwego środowiska wychowawczego oraz odpowiedniego, sprzyjającego uczniom i pozytywnie na nich oddziałującego klimatu,
  • rodzice są najważniejszymi wychowawcami swoich dzieci. Nauczyciele i wychowawcy podejmujący działania o charakterze profilaktycznym pełnią jedynie funkcję wspomagającą i uzupełniającą w stosunku do oddziaływań rodziców,
  • działania profilaktyczne powinny stwarzać uczniom okazję do gromadzenia doświadczeń, które spowodują wzrost ich zdolności radzenia sobie w różnych sytuacjach.
    W myśl tej definicji, do działań profilaktycznych zaliczyć trzeba wszelkie formy zajęć, podczas których uczniowie mogą nauczyć się umiejętności psychologicznych, prospołecznych, umocnić wiarę w siebie, lepiej zrozumieć świat, siebie samych, innych ludzi oraz zapoznać się z wartościami, jakimi należy się w życiu kierować,
  • zajęcia profilaktyczne powinny opierać się na założeniu, że to nie same używki są groźne, lecz pewne braki tkwiące w człowieku, takie jak: brak miłości, stabilnej samooceny, wiary w siebie, umiejętności rozwiązywania problemów, poczucia bezpieczeństwa.
    Te właśnie braki powinny być uzupełniane podczas zajęć profilaktycznych z młodzieżą, by nie musiała ona rekompensować ich przy pomocy środków zmieniających świadomość,
  • profilaktyka nie jest jednorazowym przedsięwzięciem. Interwencje profilaktyczne o charakterze działań doraźnych dają krótkotrwałe efekty. Działania profilaktyczne powinny mieć charakter permanentny,
  • rodzice powinni współpracować z nauczycielami i wychowawcami oraz wspierać ich w realizacji zadań wynikających ze szkolnego programu profilaktyki,
  • działania profilaktyczne nie mogą opierać się na straszeniu. Człowiek stara się wyprzeć z pamięci treści, które go przerażają.
    Poziom lęku powinien być na tyle umiarkowany, aby motywował uczniów do zmiany zachowań, a nie do odrzucania dostarczanych im przerażających informacji,
  • dla nastolatków ważne jest, co się dzieje tu i teraz, a nie, co może się wydarzyć w przyszłości.
    Dlatego podejmując działania profilaktyczne należy skupić się na tym, co jest aktualnie dla uczniów najważniejsze (przyjaźń, wygląd, atrakcyjność) i pokazywać, jak niszczą to środki odurzające,
  • z wiekiem coraz ważniejsze stają się dla dzieci kontakty z rówieśnikami.
    Dlatego w działaniach profilaktycznych należy uwzględniać istnienie nieformalnych grup młodzieżowych, których oddziaływanie normatywne może wzmacniać bądź osłabiać wpływ podjętych działań interwencyjnych,
  • szkoła powinna nastawić się głównie na realizację profilaktyki pierwszorzędowej kierowanej do osób, które mogą być zagrożone uzależnieniem, ale ryzyko jest niewielkie.
    Działania podejmowane w tym przypadku powinny mieć na celu wzbogacenie rozwoju osobowości uczniów,
  • również działania z zakresu profilaktyki drugorzędowej nie powinny być szkole obce.
    Należy je ukierunkować na osoby, które już przebywają w sytuacjach zagrażających i mogą potrzebować pomocy.
    Dla nich organizuje się zajęcia warsztatowe rozwijające umiejętności radzenia sobie z emocjami, stresem,
  • ewentualną diagnozą uzależnienia i terapią (profilaktyka trzeciorzędowa) powinni się zajmować profesjonaliści - terapeuci uzależnień, z którymi nauczyciele i wychowawcy powinni się kontaktować w razie potrzeby,
  • głównym zadaniem profilaktycznym szkoły jest dostarczanie uczniom rzetelnych informacji na temat środków odurzających.
    Młodzież nie będzie bowiem mogła podejmować właściwych decyzji odnośnie sięgania lub nie po środki psychoaktywne, jeżeli przekazana jej wiedza będzie niedokładna, nieistotna lub błędna.

Rozdział III

ZADANIA OGÓLNE I CELE SZCZEGÓŁOWE DZIAŁAŃ PROFILAKTYCZNYCH

Za nadrzędny cel pracy profilaktycznej przyjęliśmy stworzenie w gimnazjum warunków do wszechstronnego rozwoju uczniów w wymiarze intelektualnym, psychicznym, społecznym, zdrowotnym, moralnym poprzez kształtowanie odpowiedniego środowiska wychowawczego sprzyjającego uczniom i pozytywnie na nich oddziałującego oraz wskazywanie uczniom alternatyw dla grożących im niebezpieczeństw.
 
Zamierzone działania profilaktyczne zostały przez nas rozpisane na następujące zadania ogólne:
  • budowanie adekwatnego obrazu własnej osoby,
  • przygotowanie uczniów do współżycia w społeczeństwie, grupie,
  • wypracowanie akceptowanych przez społeczeństwo sposobów radzenia sobie przez uczniów w trudnych sytuacjach życiowych,
  • kształtowanie zdrowego stylu życia,
  • wytworzenie u uczniów systemu wartości i postaw sprzyjających ograniczaniu kontaktu z substancjami szkodliwymi;
Dla każdego zadania ogólnego sformułowaliśmy zestaw celów szczegółowych, które zamierzamy realizować w bezpośrednim kontakcie z wychowankami.
 
Kolejnym etapem naszej pracy było zestawienie treści do zrealizowania, czyli tematyki, która będzie poruszana w pracy profilaktycznej z młodzieżą podczas jej pobytu w gimnazjum.
Treści będą realizowane na każdym poziomie wiekowym w formie i wymiarze dostosowanym
do etapu rozwojowego uczniów, ich potrzeb, możliwości psychofizycznych.
 
ZADANIA OGÓLNE CELE SZCZEGÓŁOWE TREŚCI
budowanie u uczniów adekwatnego obrazu własnej osoby
  • stwarzanie okazji do głębszego poznawania samych siebie,
  • pomoc w odkrywaniu
    własnej tożsamości,
  • pobudzanie do autorefleksji,
  • wzmacnianie poczucia własnej wartości,
  • kształtowanie umiejętności dostrzegania swoich mocnych stron,
  • kształtowanie umiejętności pozytywnego myślenia o sobie,
  • wskazywanie podobieństw i różnic indywidualnych pomiędzy ludźmi w zakresie przeżywanych uczuć, odczuwanych potrzeb
kim jestem,
co wiem o sobie,
co jeszcze muszę odkryć, samoocena, moje mocne i słabe strony, sukcesy, umiejętności, zdolności,
mam prawo do błędu, jestem godny szacunku pomimo swych słabości, ja realne, ja idealne, ja społeczne,
co myślę o sobie,
jak mnie odbierają inni
(z czego wynikają różnice,
jak je eliminować),
temperament, osobowość, charakter, introwersja, ekstrawersja,
mam prawo być sobą, różnić się od pozostałych osób, biologiczne
i środowiskowe przyczyny różnic osobowości
przygotowanie uczniów
do współżycia
w społeczeństwie, grupie
  • uświadamianie funkcji, jakie spełniają rozmaite grupy w życiu człowieka,
  • wzmacniane więzi emocjonalnych z pozytywnymi grupami społecznymi,
  • pomoc w zrozumieniu zjawisk, interakcji zachodzących w grupach, społeczeństwie,
  • kształtowanie umiejętności współpracy, współdziałania w grupie,
  • uświadamianie potencjalnych zagrożeń płynących ze strony różnych grup,
  • kształtowanie umiejętności zachowania dystansu lub przeciwstawiania się nieaprobowanym zachowaniom grupy;
człowiek jako istota społeczna
(potrzeba kontaktu z innymi, zrzeszania się, stowarzyszania, dobierania w grupy), kryteria i sposoby doboru w grupy (podobieństwo potrzeb, celów, dążeń, możliwości, wzajemna przydatność),
rodzaje grup (formalne, nieformalne, konstruktywne, destruktywne),
co nam daje przynależność do grupy (akceptacja, wsparcie, poczucie wspólnoty, przynależności),
co to jest grupa, struktura grupy, obowiązujące normy, dynamika grupy, procesy grupowe, (integracja, rozwój, hierarchizacja, opór grupowy),
role podejmowane w grupie (pozytywne i negatywne),
konieczność istnienia norm regulujących współżycie w grupie, czynniki sprzyjające i hamujące rozwój grupy,
normatywny wpływ grupy na jednostkę (konformizm, nonkonformizm, zewnątrzsterowność, wewnątrzsterowność, solidarność grupowa, nacisk grupowy, presja, unifikacja, rozszczepienie odpowiedzialności), sposoby zachowania tożsamości
i indywidualizmu w grupie (opieranie się presji, przedstawianie swojej opinii, odpieranie krytyki, aktywność, podejmowanie inicjatywy, kształtowanie norm grupowych);
wypracowanie
akceptowanych społecznie sposobów radzenia sobie w sytuacjach trudnych
  • kształtowanie umiejętności rozpoznawania, nazywania,
    wyrażania uczuć i potrzeb,
  • uświadamianie wpływu przeżywanych emocji na reakcje, zachowanie, relacje z innymi ludźmi,
  • rozwijanie empatii,
  • kształtowanie umiejętności redukowania nadmiernego stresu oraz konstruktywnego radzenia sobie ze stresem,
  • kształtowanie umiejętności panowania nad emocjami, powstrzymywania impulsów,
  • kształtowanie umiejętności odraczania zaspokojenia potrzeb,
  • wdrażanie do samodzielnego podejmowania decyzji,
  • kształtowanie umiejętności samodzielnego rozwiązywania problemów i skutecznego radzenia sobie w sytuacjach trudnych bez szkodzenia sobie i innym,
  • doskonalenie umiejętności komunikacji społecznej,
  • kształtowanie postawy dialogu, rozwiązywania sporów bez przemocy,
  • doskonalenie umiejętności mediacyjnych, negocjacyjnych
  • ćwiczenie zachowań asertywnych, wdrażanie do samodzielnego podejmowania decyzji,
  • kształtowanie umiejętności obrony własnej intymności i nietykalności seksualnej;
uczucia a wywołane przez nie reakcje, ekspresja uczuć i potrzeb (komunikaty werbalne, niewerbalne), potrzeby - jakie funkcje i role pełnią w życiu człowieka,
rodzaje potrzeb, wpływ emocji na zachowanie: selektywność spostrzegania, uprzedzenia, samospełniająca się przepowiednia, rodzaje komunikatów, bariery komunikacyjne, techniki komunikacyjne, konstruktywne i destruktywne sposoby rozładowywania napięć,
sposoby kontrolowania uczuć, techniki rozładowywania napięć (relaksacja, wyciszenie, odprężenie, wizualizacja), strategie podejmowania decyzji, stawianie celów i procedury ich osiągania,
sytuacja trudna - jaki wpływ wywiera na funkcjonowanie człowieka, rodzaje sytuacji trudnych (stres, konflikt, zagrożenie, podejmowanie decyzji, porażka, strata, egzamin, publiczna prezentacja, rywalizacja, presja społeczna, odtrącenie),
rodzaje stresu (eustres, dystres), zdrowe sposoby poprawy nastroju, źródła konfliktów (nieporozumienie, brak znajomości drugiej strony, sprzeczność dążeń) i sposoby ich przezwyciężania, pozytywny aspekt istnienia konfliktów, asertywność, terytorium osobiste (psychologiczne i fizyczne), naruszanie granic,
przemoc fizyczna, psychiczna, seksualna, skutki stosowania przemocy (w aspekcie ofiary i agresora), strategie obrony przed przemocą,
konstruktywne sposoby rozwiązywania konfliktów (mediacje), presja seksualna, pornografia, prostytucja nieletnich, inicjacja seksualna;
kształtowanie zdrowego stylu życia uczniów
  • uświadamianie związku
    między postępowaniem a zachowaniem zdrowia,
  • kształtowanie postawy dbania o zdrowie i jego ochrony jako wartości nadrzędnej,
  • uświadamianie znaczenia prawidłowego odżywiania dla zdrowia i funkcjonowania organizmu człowieka,
  • wpajanie zasad higieny psychicznej i fizycznej,
  • uświadamianie zmian psychicznych i fizycznych w okresie dojrzewania,
  • uświadamianie własnej odpowiedzialności za ochronę zdrowia i życia,
  • wdrażanie do dbałości o zdrowie własne i innych osób;
wieloaspektowość pojęcia zdrowie (w wymiarze medycznym, biologicznym, psychicznym, społecznym),
potrzeby żywieniowe poszczególnych grup osób (płeć, wiek, tryb życia, stan zdrowia),
zasady prawidłowego odchudzania, zagrożenia wynikające z niewłaściwie stosowanej diety i zażywania chemicznych środków wspomagających odchudzanie, anoreksja, bulimia, niedokrwistość, otyłość,
czynne formy wypoczynku, dbałość o sylwetkę (przetrenowanie, środki dopingujące, sterydy, dopalacze),
pielęgnacja ciała, higiena snu, wypoczynku, higiena pracy umysłowej,
zachowania sprzyjające i zagrażające zdrowiu;
kształtowanie postaw sprzyjających ograniczeniu kontaktu z substancjami szkodliwymi
  • uświadamianie zagrożeń płynących z zażywania środków zmieniających świadomość,
  • kształtowanie właściwych postaw i reakcji w sytuacjach kontaktu z substancjami psychoaktywnymi;
mity na temat środków odurzających i dopalaczy (dopalacze to nie narkotyki, miękkie, twarde narkotyki,
zdrowe papierosy, narkotyki i dopalacze pomagają w nauce,
silna wola zapobiega uzależnieniu),
krótkotrwałe, długotrwałe skutki zażywania substancji psychoaktywnych,
uzależnienie (tolerancja, zespół abstynencyjny),
rodzaje uzależnienia (fizyczne, psychiczne, społeczne), fazy uzależnienia,
sygnały świadczące, że ktoś może mieć problem ze środkami odurzającymi, jak się zachować, jeśli znajomy eksperymentuje ze środkami odurzającymi, instytucje, w których można szukać pomocy w związku ze środkami psychoaktywnymi;
przygotowanie
do świadomego
i odpowiedzialnego korzystania z mediów i środków elektronicznych
  • uświadamianie zagrożeń płynących z elektronicznych środków komunikacji,
  • kształtowanie umiejętności krytycznej analizy przekazów reklamowych,
  • kształtowanie postaw krytycznego oceniania zawartości odbieranych komunikatów, odróżniania zawartych w nich faktów od opinii,
    fikcji od kłamstwa,
  • kształtowanie umiejętności rozpoznawania wypowiedzi o charakterze perswazyjnym, prowokacyjnym, manipulacji,
  • uświadamianie konieczności przestrzegania zasad prawa autorskiego dotyczących ochrony własności intelektualnej;
uzależnienie od internetu, gier komputerowych,
cyberprzemoc, hakerstwo, oszustwa, manipulacje,
poniżanie godności osobistej,
prawa autorskie, plagiat, nielegalne kopiowanie i rozpowszechnianie dzieł sztuki, wirusy komputerowe;

Rozdział IV

SPODZIEWANE EFEKTY DZIAŁAŃ POFILAKTYCZNYCH

Spodziewamy się, że w wyniku oddziaływań profilaktycznych nasi absolwenci będą rozumieli siebie i innych, opanują umiejętności radzenia sobie w pełnej zagrożeń rzeczywistości społecznej oraz będą świadomie wpływać na własne losy i aktywnie kreować rzeczywistość, aby sprzyjała ich rozwojowi osobistemu i nie zagrażała zdrowiu.
Przewidujemy następujące kompetencje, postawy i umiejętności absolwenta gimnazjum:
 
cechy dobrego ucznia

Rozdział V

PROCEDURY OSIĄGANIA ZAMIERZONYCH CELÓW

W realizacji zaplanowanych działań profilaktycznych uczestniczyć będą: nauczyciele, wychowawcy klas, pedagog szkolny, psycholog szkolny, pielęgniarka szkolna, zaproszeni goście (pracownicy Poradni Psychologiczno–Pedagogicznej, lekarze, terapeuci uzależnień, pracownicy SANEPIDU i PCK, policjanci, kuratorzy sądowi);
 
W celu realizacji zaplanowanych efektów zamierzamy wdrożyć następujące formy działań:
  • budowanie pozytywnie oddziałującego na uczniów środowiska wychowawczego w szkole – pośrednie oddziaływanie na uczniów,
  • działania wychowawcze i opiekuńcze skierowane bezpośrednio do uczniów;
Działania pośrednio oddziałujące na uczniów:
  1. podnoszenie kompetencji wychowawczych nauczycieli (wewnątrzszkolne i zewnątrzszkolne formy doskonalenia,
  2. gromadzenie księgozbioru zawierającego pozycje literatury psychologicznej i pedagogicznej, videoteki zawierającej płyty z filmami edukacyjnymi i profilaktycznymi dla młodzieży,
  3. udział w programie „Szkoła Bez Przemocy” i realizacja zadań wynikających z jego założeń,
  4. analiza sytuacji wychowawczej szkoły – ankiety, obserwacje w celu poznania problemów wychowawczych szkoły i opracowania strategii działań naprawczych,
  5. działalność Rzecznika Praw Ucznia, który pomaga młodzieży z problemami i wspiera ją,
  6. zakaz palenia papierosów na terenie szkoły obowiązujący wszystkich pracowników i gości gimnazjum,
  7. współpraca ze specjalistami - lekarzami, terapeutami, pracownikami Poradni Psychologiczno–Pedagogicznej, GOPS, PCPR, policją, strażą miejską, sądem rodzinnym, SANEPIDEM, PCK, Gminnym Pełnomocnikiem do Spraw Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, innymi szkołami, placówkami oświatowymi,
  8. stwarzanie młodzieży warunków do trzeźwego i zdrowego stylu życia (miejsca do uprawiania sporu, rekreacji, wypoczynku),
  9. zwiększanie dostępności alternatywnych w stosunku do używania alkoholu i narkotyków form aktywności (zajęcia pozalekcyjne, rekreacyjne, wycieczki, wyjazdy na basen, lodowisko, do kina, teatru),
  10. działalność radiowęzła – stwarzanie uczniom możliwości konstruktywnego spędzania czasu wolnego,
  11. podnoszenie kompetencji wychowawczych rodziców (warsztaty, wykłady, konsultacje indywidualne),
  12. wspieranie inicjatyw samorządu uczniowskiego (pomoc przy realizacji pomysłów, zachęcanie do wpływania na kształt rzeczywistości szkolnej);

Metody i formy działań skierowanych bezpośrednio do uczniów:
  • tematyczne lekcje wychowawcze,
  • warsztaty integracyjne, relaksacyjne, psychoedukacyjne, zawodoznawcze,
  • spotkania ze specjalistami (lekarzami, pielęgniarkami, terapeutami, doradcami zawodowymi, prawnikami, policjantami, kuratorami sądowymi),
  • przedstawienia profilaktyczne (na temat agresji, przemocy, uzależnień, sekt),
  • zajęcia socjoterapeutyczne dla uczniów z objawami demoralizacji i niedostosowania społecznego prowadzone przez pedagoga i psychologa szkolnego,
  • konkursy przedmiotowe, tematyczne, artystyczne obejmujące wiedzę i umiejętności z zakresu profilaktyki i promocji zdrowia,
  • konsultacje, porady indywidualne dla uczniów i rodziców udzielane przez nauczycieli, wychowawców, pedagoga, psychologa szkolnego;
  • gazetki ścienne na temat szkodliwości papierosów, alkoholu, narkotyków oraz sposobów radzenia sobie w sytuacjach trudnych,
  • ulotki, plakaty o charakterze profilaktycznym rozprowadzane wśród uczniów,
  • wystawy prac uczniowskich o tematyce profilaktycznej i prozdrowotnej,
  • akcje profilaktyczne na terenie szkoły (Dzień Bez Papierosa, Dzień Walki z AIDS, Dni Walki z Narkomanią, Tydzień Dla Serca),
  • skrzynka kontaktowa z pedagogiem, psychologiem, rzecznikiem praw ucznia, kuratorem sądowym, do której uczniowie mogą anonimowo wrzucać listy z nurtującymi ich problemami, pytaniami,
  • działalność samorządu uczniowskiego i innych organizacji młodzieżowych (ZHP, PCK) propagujących zdrowy tryb życia,
  • pomoc świetlicy i biblioteki w odrabianiu zadań domowych i nadrabianiu zaległości programowych,
  • pomoc koleżeńska w nadrabianiu braków programowych przez uczniów, którzy napotykają trudności dydaktyczne,
  • konsultacje, porady i pomoc w nadrabianiu zaległości programowych – udzielane uczniom przez nauczycieli podczas konsultacji indywidualnych,
  • sposób rekrutacji uczniów klas pierwszych (rozbijanie grup antagonistyczno–destrukcyjnych, stwarzanie możliwości zaistnienia w nowych grupach, wyrównywanie szans edukacyjnych),
  • dyżury uczniowskie - pomoc w dyżurach nauczycielskich,
  • patrole Straży Miejskiej wokół szkoły podczas przerw, imprez szkolnych, zajęć dodatkowych,
  • program prewencyjny zapobiegający wagarom (funkcjonariusze policji, straży miejskiej kontrolują typowe miejsca pobytu uczniów uciekających z lekcji i przywożą ich do szkoły, powiadamiając rodziców),
  • punkt informacyjny dotyczący uzależnień prowadzony przez uczniów podczas dni otwartych dla szóstoklasistów,
  • udział gimnazjalistów w miejskich, gminnych, powiatowych imprezach i akcjach profilaktycznych organizowanych przez PCK, SANEPID, Ośrodek Kultury, inne szkoły,

Rozdział VI

POSTANOWIENIA DOTYCZĄCE ZAKAZU UŻYWANIA ŚRODKÓW PSYCHOAKTYWNYCH

Zażywanie narkotyków, dopalaczy, sterydów, środków dopingujących, picie alkoholu, palenie papierosów jest szkodliwe i niebezpieczne
Chcemy, aby uczniowie uczęszczający do naszej szkoły mogli kształcić się w środowisku bezpiecznym, zdrowym i wolnym od zagrożeń dla zdrowia i życia. Dlatego obligujemy gimnazjalistów do przyjęcia zasady „nie palę, nie piję, nie biorę” oraz do przestrzegania obowiązujących w Polsce aktów prawnych dotyczących palenia papierosów, picia alkoholu i przyjmowania substancji psychoaktywnych.
Zasada ta obowiązuje wszystkich uczniów w czasie lekcji, zajęć pozalekcyjnych, imprez odbywających się w szkole oraz organizowanych poza jej obszarem.
W trosce o zdrowie i bezpieczeństwo naszych podopiecznych zabraniamy także uczniom przynoszenia do szkoły substancji szkodliwych (papierosy, alkohol, narkotyki, dopalacze, sterydy, środki dopingujące).
Podejmiemy również działania, aby zamknąć drogę do naszej szkoły substancjom szkodliwym dla zdrowia. Wprowadzamy więc zakaz przebywania na terenie gimnazjum osób nieuprawnionych oraz monitoring wizyjny podwórka i korytarza szkolnego.
 
Każdy gimnazjalista eksperymentujący ze środkami psychoaktywnymi, który zwróci się do nas ze swoimi problemami, może liczyć na pomoc, wsparcie i skierowanie do poradni, gdzie będzie mógł uzyskać specjalistyczną pomoc lub podjąć terapię. Jednocześnie każdy uczeń, który złamie zawarte powyżej postanowienia, musi liczyć się z konsekwencjami zgodnymi ze statutem szkoły.